Przypis1

Aneks w pracy dyplomowej: co to jest, co do niego włożyć i jak numerować

Aneks w pracy dyplomowej to część na końcu pracy z materiałami, które uzupełniają tekst, ale przeszkadzałyby w nim: kwestionariusz, scenariusz wywiadu, wzór formularza zgody, obszerne tabele. W wytycznych, które przejrzeliśmy, „aneks” i „załącznik” znaczą to samo, a o nazwie, numeracji i o tym, czy aneks liczy się do objętości, decyduje Twój wydział. Poniżej, co do aneksu wkładać, czego nie wkładać (przede wszystkim danych osobowych), jak go numerować i jak się do niego odwoływać.

Co to jest aneks w pracy magisterskiej?

APA Style opisuje aneksy jako miejsce na informacje, które uzupełniają tekst, ale w samym tekście rozpraszałyby czytelnika albo byłyby nie na miejscu; aneksy nie są obowiązkowe, a ich liczba zależy od potrzeb pracy1. Instrukcja wrocławskiego instytutu mediów definiuje je podobnie: materiały dodatkowe, uzupełniające treści zawarte w zasadniczej części pracy2.

Test jest prosty. Jeśli czytelnik potrzebuje czegoś, żeby zrozumieć wynik, to należy do tekstu. Jeśli potrzebuje tego, żeby sprawdzić Twoją procedurę albo powtórzyć badanie, to kandydat do aneksu.

Czy aneks w pracy licencjackiej jest obowiązkowy?

Zwykle nie, chyba że masz materiał, który do niego należy. APA Style nie wymaga aneksów1, wytyczne lingwistyki stosowanej UW traktują je jako fakultatywne3, a standardy pracy socjalnej w APS wymieniają aneks z dopiskiem „ewentualnie”4. Inaczej jest z narzędziami badawczymi: tam, gdzie wytyczne każą je załączyć, jak na psychologii w Zielonej Górze5, praca empiryczna bez aneksu z kwestionariuszem będzie niekompletna.

Aneks a załącznik: czym się różnią?

W praktyce niczym, poza nazwą, którą wybiera wydział. Wrocławska instrukcja mówi o aneksach2, wytyczne psychologii na Uniwersytecie Zielonogórskim o załącznikach5, Politechnika Gdańska o załącznikach i dodatkach6, a lingwistyka stosowana UW wymienia „aneks lub załączniki” obok siebie3. Polska adaptacja APA 7 tłumaczy angielskie appendix jako załącznik (Załącznik A, Załącznik B)7. Używaj nazwy z wytycznych i tylko jednej.

Uwaga na podobną nazwę. „Bibliografia załącznikowa” to nie aneks, tylko spis literatury na końcu pracy; tak nazywa go na przykład ta sama wrocławska instrukcja2.

Co trafia do aneksu w pracy dyplomowej?

Wytyczne, które przejrzeliśmy, wymieniają te same rodzaje materiałów:

  • Narzędzia badawcze. Wytyczne psychologii każą załączyć wszystkie narzędzia użyte w badaniu w takiej formie, w jakiej widzieli je badani, razem z instrukcjami5. Standardy jednego z instytutów zarządzania wymieniają kwestionariusz ankiety i przewodnik wywiadu8.
  • Scenariusz wywiadu z pytaniami głównymi i dopytaniami.
  • Wzór formularza zgody i informacji dla uczestnika: pusty wzór, nie podpisane egzemplarze.
  • Tabele i rysunki, które nie są potrzebne w rozdziale z wynikami, ale pozwalają je sprawdzić albo powtórzyć analizę5; we wrocławskiej instrukcji: obszerne zestawienia i wykresy, do których odwołujesz się w całej pracy2.
  • Dokumenty i zdjęcia z podaniem źródła albo autora i daty2.
  • Materiały do zadań: listy bodźców, instrukcje, opisy procedur1.

Na lingwistyce stosowanej materiał praktyczny (program nauczania, słownik, przekład) też idzie do aneksu, a gdy jest obszerny, można go dołączyć tylko w wersji elektronicznej3.

Czego nie wkładać do aneksu?

Przede wszystkim danych, po których da się rozpoznać badanych. Dane osobowe to według RODO informacje o osobie zidentyfikowanej albo możliwej do zidentyfikowania, bezpośrednio lub pośrednio, na przykład po imieniu i nazwisku, identyfikatorze internetowym albo cechach jej tożsamości9. Pośrednio rozpoznać kogoś bywa łatwo: nazwa małej firmy, stanowisko i staż w jednym zdaniu wystarczą. Do aneksu nie trafiają więc:

  • wypełnione ankiety z imionami, adresami e-mail albo numerami albumu;
  • podpisane formularze zgody (w aneksie wystarczy pusty wzór);
  • pełne transkrypcje z imionami, nazwami miejsc pracy i szczegółami, które wskazują osobę;
  • surowe dane z polami identyfikującymi, nawet „tylko dla promotora”.

Transkrypcje, jeśli wydział ich wymaga, wkładasz po pseudonimizacji; jak ją zrobić, opisuje tekst o transkrypcji wywiadu do pracy. Aneks czyta nie tylko promotor, ale też recenzent i komisja, a recenzje pracy dyplomowej są jawne10.

Drugie ograniczenie to prawa autorskie. Polska adaptacja APA wymaga informacji o prawach autorskich przy cytowanych i adaptowanych skalach oraz przy reprodukowanych tabelach i rysunkach11. Opublikowany kwestionariusz bywa chroniony, więc zanim wydrukujesz go w całości, sprawdź warunki jego udostępnienia; więcej w tekście jak dobrać kwestionariusz do badania.

Jak numerować aneksy?

W APA 7 jeden aneks podpisujesz po prostu jako aneks (Appendix), a kilka oznaczasz literami: A, B, C. Każdy zaczyna się na nowej stronie, ma pod oznaczeniem tytuł opisujący zawartość, a strony aneksu mają numery jak reszta pracy1. Tabele i rysunki w aneksie dostają literę aneksu przed numerem: tabela A1, rysunek B2, bez kropki między literą a cyfrą112.

Jeśli wytyczne wydziału nie mówią nic, możesz numerować literami jak w APA albo cyframi (Aneks 1, Aneks 2). Ważne, żeby numeracja była jedna i taka sama w spisie treści, w tekście i w nagłówkach aneksów.

Przykład spisu aneksów (zmyślona praca):

Aneks A. Kwestionariusz ankiety z instrukcją dla badanych

Aneks B. Wzór informacji dla uczestnika i formularza zgody

Aneks C. Tabele C1 do C4: wyniki analiz dodatkowych

Jak odwołać się do aneksu w tekście?

Każdy aneks przywołujesz w tekście, a przy kilku aneksach w kolejności ich numeracji: najpierw A, potem B1. APA podaje przykład zdania, które mówi, co czytelnik znajdzie w aneksie, i pozwala odsyłać do jego części, na przykład do konkretnej tabeli1. Wrocławska instrukcja każe zachować łączność między tekstem a aneksami przez odsyłacz w nawiasie kwadratowym, w tekście albo w przypisie2.

Przykład: Pełna treść pytań wraz z instrukcją znajduje się w aneksie A. Wyniki analiz dla poszczególnych roczników zawiera tabela C2 [zob. aneks C].

Przykład dotyczy zmyślonej pracy. Wybierz jeden sposób odsyłania i trzymaj się go w całej pracy.

Czy aneks liczy się do stron pracy?

Zależy od uczelni. Wytyczne psychologii liczą objętość tekstu bez załączników5, wymagania jednego z wydziałów zarządzania też nie wliczają załączników do objętości pracy licencjackiej13, a Politechnika Gdańska podaje typową objętość tekstu i osobno dopisuje załączniki6. Instrukcja wrocławskiego instytutu mediów dla prac licencjackich ogranicza aneksy do 30% objętości pracy14. Aneks nie jest więc sposobem na dobicie do minimum, a tam, gdzie się wlicza, ma swój limit. Zestawienie wymagań co do objętości jest w tekście ile stron ma praca magisterska.

Jak AI może pomóc przy aneksie?

Do modelu nie wklejasz zawartości aneksu z danymi badanych. Model przydaje się do kontroli spójności, do której wystarczy tekst pracy i spis aneksów:

Oto spis moich aneksów i tekst rozdziałów z odsyłaczami. Wypisz: aneksy, do których tekst nigdzie nie odsyła; odsyłacze do aneksów, których nie ma w spisie; miejsca, gdzie kolejność pierwszego przywołania nie zgadza się z kolejnością liter. Nie zmieniaj tekstu.

Numerację tabel w aneksie sprawdzisz tak samo; zasady podpisów są w tekście jak podpisać tabele i rysunki. Gdy aneks ma zawierać materiał z wywiadów, zacznij od tekstu jak przeprowadzić wywiad do pracy.

Aneks powstaje razem z badaniem: kwestionariusz, zgoda i scenariusz istnieją, zanim zbierzesz pierwszą odpowiedź. Kurs Badania własne krok po kroku prowadzi przez te dokumenty od pytania badawczego do rozdziału z wynikami.

Przypisy

  1. American Psychological Association, Appendices setup, APA Style, https://apastyle.apa.org/style-grammar-guidelines/paper-format/appendices (dostęp: 27 października 2026). ↑ ↑2 ↑3 ↑4 ↑5 ↑6 ↑7

  2. Uniwersytet Wrocławski, Instytut Nauk o Informacji i Mediach, Instrukcja dla autorów prac magisterskich, zatwierdzona 27 września 2022, pkt 8 i 9 struktury pracy oraz część „Tekst główny”, https://inim.uwr.edu.pl/wp-content/uploads/sites/31/2023/06/Instrukcja-praca-magisterska-2022.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑ ↑2 ↑3 ↑4 ↑5 ↑6

  3. Uniwersytet Warszawski, Instytut Lingwistyki Stosowanej, Zasady przygotowania i oceny pracy licencjackiej oraz przeprowadzania egzaminu licencjackiego, załącznik do uchwały nr 15 Rady dydaktycznej dla kierunku lingwistyka stosowana z 21 grudnia 2021 r., https://ils.uw.edu.pl/wp-content/uploads/sites/110/2023/04/2021_22_RD18-uchwala-nr-15_zmiana-uchwaly-nr-9-ws-zasad-dyplomowania-LS_I_stopnia_zalacznik.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑ ↑2 ↑3

  4. Akademia Pedagogiki Specjalnej, Standardy redakcyjne i inne informacje dotyczące pisania pracy dyplomowej licencjackiej na kierunku praca socjalna, część I „Zasady ogólne”, https://www.aps.edu.pl/media/3mdgm1f4/praca-socjalna.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑

  5. Uniwersytet Zielonogórski, Instytut Psychologii, Wymagania dotyczące prac dyplomowych na jednolitych studiach magisterskich na kierunku psychologia, od roku akademickiego 2025/2026, część „Załączniki” i pozycja „Objętość”, https://ips.uz.zgora.pl/fcp/BHVEUFAgNARASPgMAUVFOS1hJSE4aEgYPOxoISVwdEQoLS0YfBw8NRklJHB9OR0YFGSwAGhQfBQgHBw0JCUVeBxQUDxk/84/public/wymagania_pracy_dyplomowej_jednolite_magisterskie_psychologia_od_2025_2026.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑ ↑2 ↑3 ↑4 ↑5

  6. Politechnika Gdańska, Zarządzenie Rektora nr 22/2018 z 20 czerwca 2018 r., załącznik nr 1, pkt 2 i 3, https://pg.edu.pl/files/ftims/2021-03/ZR%2022-2018.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑ ↑2

  7. Ewa Skimina, Justyna Harasimczuk, Jan Cieciuch, Podstawowe standardy edytorskie naukowych tekstów psychologicznych w języku polskim na podstawie reguł APA 7, Wydawnictwo Liberi Libri 2022, cz. 1.2.1, s. 16, i Załącznik A, s. 92, https://doi.org/10.47943/lib.9788363487560 (dostęp: 27 października 2026). ↑

  8. Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach, Instytut Zarządzania, Standardy prac magisterskich, załącznik nr 2 do uchwały 36/2025, „Wymogi formalne” pkt 2 lit. g, https://wpins.ujk.edu.pl/wp-content/uploads/jakosc_ksztalcenia/procedury/kierunki/zarz_mgr_standard.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑

  9. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. (RODO), art. 4 pkt 1, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32016R0679 (dostęp: 27 października 2026). ↑

  10. Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 1362), art. 76 ust. 5, https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/1362/text/T/D20261362L.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑

  11. Skimina, Harasimczuk, Cieciuch, dz. cyt., cz. 1.2.1, s. 16. ↑

  12. Skimina, Harasimczuk, Cieciuch, dz. cyt., cz. 7.1, s. 70. ↑

  13. Uniwersytet Gdański, Wydział Zarządzania, Wymagania stawiane pracom licencjackim na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, załącznik nr 2 z 5 czerwca 2025, pkt 4, https://wzr.ug.edu.pl/sites/wzr.ug.edu.pl/files/_nodes/strona/527/files/zarzadzenie-dziekana-prace-dyplomowe-wymagania-licen.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑

  14. Uniwersytet Wrocławski, Instytut Nauk o Informacji i Mediach, Instrukcja dla autorów prac licencjackich, zatwierdzona 8 listopada 2024, pkt 13 „Aneksy”, https://inim.uwr.edu.pl/wp-content/uploads/sites/31/2024/11/Instrukcja-praca-licencjacka.pdf (dostęp: 27 października 2026). ↑

Dalej w dziale badanie i metoda